Kaçak Akım Rölesi

Kaçak akım rölesi elektrik tesisatında hayati bir önem taşımaktadır. Buna rağmen pek çok elektrik tesisatçısı veya ev sahibi bu röleyi kullanmamakta ısrarcılar. Bunun sebebi ise tesisatçılar da bağlantıyı bilmemek ve sürekli atması bundan dolayı ise ev sahipleri de rahatsız olduğundan söküp atmak bizlere kolay geliyor.

Tabiki de söküp atmak kolay fakat elektik akımından korunmanın yolu ise bu sevimli aletler. Bu yazım da kaçak akım rölesinden ve bağlantı sorunları ve çözümlerinden bahsedeceğim. İlk olarak bazı terimlerin tanımını yapacağım ve kaçak akım rölesinde karşılaşılabilecek sorunları nasıl çözebileceğimizden bahsedeceğim.

Kaçak Akım Nedir?
Her hangi bir hata veya arıza sonucu normal şartlarda toprağa temas etmemesi gereken akımın toprağa akması sonucu oluşan kaçağa kaçak akım denmektedir.Bu kaçak yangın gibi felaketlere yol açabilir.

Topraklama Nedir?
Cihazlarda oluşabilecek her hangi bir elektrik kaçağına karşı insanları ve cihazları korumak için direnci az olan toprağa oluşan kaçak akımın aktarılması işlemine topraklama denmektedir.

Kaçak Akım Rölesi Nedir?
Kaçak akım rölesi, kullanılan daire,dükkan,fabrika gibi yerlerin elektrik tesisatlarında herhangi bir sebepten ötürü bir kaçak oluştuğunda yerleşim birimini yangından, insanları ise olası çarpılmadan veya ölümden kurtarmak için kullanılan sigorta tipi bir röledir.

Tek ve üç fazlı kaçak akım rölesi ve bağlantı şeması
Kaçak Akım Rölesi Nasıl Çalışır?
Faz ve nötr arasındaki farkı hesaplayarak arasındaki fark rölenin etiketinde gösterilen değeri aştığında sigortayı attırarak elektriği keser. Kaçak akım rölesi çalışma mantığı kısaca böyledir. Dünya standartlarına göre kaçak akımlar 30ma ve 300ma olarak üretilmektedir. Yani eğer kaçak akım rölesi 30ma ise faz ve nötr arasındaki akım farkı 30ma’i aştığında röle atacaktır. Bu standatların sebebini ise aşağıda açıklayalım.

İnsanın elektrik akımına dayanabilme oranı
30ma: Elektrik tesisatlarındaki kaçak eğer 30ma’e yakın veya aşmış ise elektrik akımına yakalanmış bir insanın sakat veya ölme olasılığı oldukça yüksektir.
300ma: Yukarıyı okuduktan sonra 300ma’lik bir kaçak akım koruma rölesine ne ihtiyaç var ki diyorsanız bu rölenin amacı kesinlikle insan sağlığını koruma ile alakalı değildir. Bu rölenin üretilme sebebi ise maddi zararları engellemektir. Bu röle evlerde merdiven boşluğu ve asansör devrelerine bağlanmaktadır. Fabrikalarda ise ana şebekeden gelen elektriğe bağlanmaktadır.
Eğer bir binada elektrik tesisatından ötürü yangın çıkmış ise bunun sebebi ya kaçak akım rölesi olmamasıdır yada röle arızalıdır. Eğer evinizi yada dükkanınızı elektrik kaçağı yangınından korumak istiyorsanız kaçak akım rölesi bulundurmalısınız.

Kaçak Akım Rölesi Neden Atar?
Ben bu yazıyı okuyan pek çok insanın bu sebepten ötürü bu yazıyı okuyacağını sanıyorum. O zaman bu bölüm önemli olduğuna göre güzel bir açıklama yapayım. Bu röle %99,9 iki ihtimalle atar. Bunlar;
1.Elektrik tesisatında oluşmuş bir kaçak olabilir. Bu *duruma göre sizin daireniz de veya bina içinde başka bir dairede olabilir.
* Notu: Eğer röle daire içinde ise muhtemelen sorun sizin evdedir. Eğer röle apartman girişin de ise bu sorun başka daireden de kaynaklanıyor olabilir.
2.Kaçak akım rölesi arıza yapmış olabilir. Bu durum da röle değiştirilmelidir. Rölenin bozulma sebebi ise genellikle yüksek akımdır. Rölenin etiketi üzerinde dayanım akımı yazmaktadır. Bu akımı aştığından ötürü bozulmuş olabilir.
Bir başka sebebi ise oluşan kaçak sırasında kaçak akımın yüksek olmasından dolayı faz-nötr arasındaki kaçağı kontrol eden sistemin arıza yapmış olması olabilir.

Eğer Kaçak Akım Rölesi Sürekli Atıyor ise Aşağıdaki Adımları Uygulayın:
1. İlk olarak sakin olmalısınız. Çünkü muhtemelen bir kaçak var. Bir cihazınız veya kendiniz bir zarar görmüş olabilirsiniz. Neyse ki kaçak akım rölesi var ve çalışır durumda olduğu için verilmiş sadakanız varmış. :)
2. En son elektrikle çalışan neyi kullanmış iseniz onu kapatın. Eğer piriz’e bir cihaz bağlamış iseniz onu pirizden çekin ve kaçak akım rölesini kaldırın.
3. Eğer sorun hala çözülmemiş ise pirizler de takılı ne kadar cihaz varsa hepsinin fişini çekin ve kaçak akım rölesini tekrar kaldırın.
Dikkat!
Eğer bu denemeler sonucunda hata düzelmiyor ise bir elektrik tesisatçısının görmesi iyi olacaktır. Çünkü bu durumda arıza elektriksel bir sorundur. Bu sorunlardan aklıma gelenler şunlar; Piriz arızası,lamba arızası,kablosal kısa devre,bina topraklama arızası,röle arızası olma ihtimalleri ön plana çıkmaktadır.

Kaçak Akım Rölesi Sürekli Atıyor ise Yapılmaması Gerekenler
1. Böyle durumda kaçak var demektir. Kolay ve sorunu çözmeyip görmezden gelen işlemler yapmayı aklınıza bile getirmeyin.
2. Röleyi iptal etmeye kalkmayın ve böyle bir şey yapmanızı önerenlere kulak asmayın.
3. Yukarıdaki diğer 3 adımı uygulamadan elektrik tesisatçısı çağırmayın çünkü paranız boşa gidebilir.

Son Olarak: Özellikle forum sitelerinde olmak üzere insanlar kaçak akım rölesinde belirli markaları överler ve diğerlerini es geçerler. Ama bence görevini yerine getiren her röle iş görür. Tabiki kaliteli olursa daha uzun süre kullanabilme olasılığınız artar. Eğer kaçak akım rölesi faz-nötr arasındaki akımsal farkı ölçebiliyor ise iş görür demektir. Ben de sizlere tavsiye olarak siemens, merlin gerin,schneider electric gibi dünyaca ünlü markaların ürünlerini önerebilirim. Hem kalite hem de arıza durumunda yeni ürün temininde rahat edeceksinizdir.

Eğer sizinde elektrik tesisatında bir kaçak akım rölesi arızası var ise benden yardım isteyebilirsiniz. Elimden gelen yardımı yapacağıma inanabilirsiniz. Yardımı iletişim sayfasından veya yorum kısmından yapabilmeniz mümkün. Her türlü konuda bilgi ve yardım etmeye çalışacağım.

golge